Skip to main content

Main Area

Main

Asiel

Verwoestende droogte in Somalië waardoor ruim 600.000 mensen zijn ontheemd. | Foto: Internationale Organisatie voor Migratie, 2017

Asielzoekers zijn op zoek naar bescherming buiten de grenzen van het eigen land. De Europese Unie (EU) biedt deze bescherming. EU-lidstaten trekken gezamenlijk op bij het opstellen en uitvoeren van wet- en regelgeving voor asielmigratie.

Asiel wordt gegeven aan mensen die in hun land van herkomst geen of onvoldoende bescherming hebben. Bijvoorbeeld als ze een gegronde vrees hebben voor vervolging in hun land op grond van ras, religie, nationaliteit, politieke overtuigingen of het behoren tot een sociale groep. De kern van asielbescherming is het principe van non-refoulement, het principe dat iemand niet mag worden teruggestuurd naar een land waar zijn/haar leven in gevaar is.

Asielmigratie is een vorm van gedwongen migratie, in tegenstelling tot vrijwillige migratie voor werk of studie. Asiel is een vorm van internationale bescherming, die volgt uit internationale verdragen die door de EU, en dus ook door Nederland, zijn erkend. Mensen die een asielverzoek indienen worden asielzoekers genoemd. Asiel kan worden toegekend op basis van:

  • het Internationale Vluchtelingenverdrag. Iemand is dan een vluchteling in de juridische zin van het woord.
  • subsidiaire bescherming. Subsidiaire bescherming is voor diegenen die niet in aanmerking komen voor een status als vluchteling, maar voor wie wel zwaarwegende gronden bestaan om aan te nemen dat er bij terugkeer een reëel risico is op een levensbedreigende situatie.

De wet- en regelgeving voor asiel in Nederland is vooral afgestemd op:

Ad-hoconderzoek: Toegang tot gezondheidszorg voor asielzoekers


In Nederland hebben asielzoekers vanaf 2 maanden na het indienen van hun asielaanvraag recht op gezondheidszorg die vergelijkbaar is met de basiszorg voor Nederlandse burgers. Hoe is dit in andere lidstaten van de Europese Unie (EU)?

Onderzoek: Nederland één van de landen met de meeste nationale beschermingsstatussen


Nederland had in 2018 acht nationale beschermingsstatussen voor migranten van buiten de EU (zeven na het afschaffen van de discretionaire bevoegdheid in 2019). Daarmee is Nederland een van de EU-lidstaten met de meeste nationale beschermingsstatussen.

Ad-hoconderzoek: Kinderpardon


Procedures van EU-lidstaten voor verblijfsvergunningen voor kinderen. Hoe gaan lidstaten om met gezinnen met kinderen die zonder permanent verblijfsrecht langdurig in hun land verblijven?

Lopende en komende onderzoeken EMN Nederland 2020


EMN Nederland draagt in 2020 bij aan vele EMN-onderzoeken over migratie- en asielbeleid in EU-lidstaten. Met de onderzoeksresultaten uit Nederland steunt EMN Nederland een op feiten gebaseerd Europees migratie- en asielbeleid.

Ad-hoconderzoek: Vreemdelingenbewaring tijdens een beroepsprocedure


Kan een asielzoeker, in afwachting van een beroepsprocedure na afwijzing van zijn/haar asielaanvraag, worden vastgehouden? Dit blijkt in de meeste EU-lidstaten (plus Noorwegen) het geval.

Onderzoek: Actief beleid Nederland voor asielstatushouders die terugreizen naar landen herkomst


Een asielstatushouder die tijdelijk teruggaat naar het herkomstland, of contact heeft met de betreffende autoriteiten, kan de asielstatus verliezen. Dat geldt in Nederland en andere lidstaten van de Europese Unie (EU), Noorwegen en Zwitserland.

Ad-hoconderzoek: Procedure besluiten over asielaanvragen


Publicatie ad-hoconderzoek: Administratieve procedure bij besluiten over asielaanvragen.

Ad-hoconderzoek: Procesvertegenwoordiging overheid bij afgewezen verblijfsvergunningen


Publicatie ad-hoconderzoek: Wettelijke procesvertegenwoordiging overheid in rechtszaken afgewezen aanvragen verblijfsvergunningen.

Effecten in Nederland door afschaffen visumplicht in 2007-2017 beperkt


Inwoners uit een aantal Westelijke Balkan- en Oostelijke Partnerschapslanden kunnen visumvrij reizen naar Schengenlanden. Voor Nederland zijn de effecten hiervan beperkt.